Kennis
Toerisme en recreatie, welkome partners van de historische buitenplaats
Verslag van het symposium ‘Van binnen naar buiten(plaats)’ dat op 13 april 2012 in samenwerking met het NBTC is gehouden op de Vanenburg in het kader van het Jaar van de historische Buitenplaats.
Toekomst voor de historische buitenplaats
Aanbevelingen voor een goed behoud van de historische buitenplaatsen, voortgekomen uit de vele rondetafel conferenties, symposia en andere bijeenkomsten en gesprekken die in hewt kader van het themajaar zijn gehouden.
Doelstellingen van het themajaar ruimschoots gehaald
Toespraak van de voorzitter van de Stichting Themajaar Historische Buitenplaatsen 2012, René Dessing, ter gelegenheid bij de officiële afsluiting op 30 november 2012 op Kasteel Geldrop.
Slotrede Commissaris van de Koningin in Noord-Brabant
Brabant zou Brabant niet zijn zonder buitenplaatsen.
Het verhaal van de Buissche Heide
Toespraak van prof.dr. Yme Kuiper, bijzonder hoogleraar Buitenplaatsen en Landgoederen aan de RUG, bij de slotmanifestatie van het Jaar van de Historische Buitenplaats 2012 op 30 november 2012.
Nationaal beleid en cultureel erfgoed, vrienden voor het leven?
Toespraak van Monique Krauwer, directie cultureel erfgoed van het ministerie van OCW ter gelegenheid van de afsluiting van het Jaar van de Historische Buitenplaats 2012.
Brabant is vooral het land van kastelen en landgoederen. Al vroeg, in de 9e eeuw worden stenen kastelen gebouwd. Later vanaf de 15e eeuw worden deze meer en meer gebruikt als buitenplaats. Artikel van Linda Driesen – van der Male.
Artikel van Anna Lameris uit Collect over de tentoonstelling in het Glasmuseum in Leerdam over buitenplaatsen op glazen, die zij ter gelegenheid van het Jaar van de Historische Buitenplaats 2012 heeft samengesteld. De tentoonstelling Toast op de buitenplaats is van 27 oktober – februari 2013 daar te zien.
Teksten Ronde-tafel-bijeenkomsten Behoud en beheer van historische buitenplaatsen
In juni 2012 zijn door de Stichting Themajaar historische Buitenplaatsen 2012 een drietal ronde tafel bijeenkomsten georganiseerd over aspecten van het behoud en beheer van dit historisch erfgoed. De teksten en power point presentaties vindt u hier.
Risico’s beheersen, het verzekeren van monumenten
Artikel over verzekeringen
Auteur: Simon Kadijk, directeur Donatus
De Stichtse Lustwarande
De ligging van buitenplaatsen was sterk gekoppeld aan de geografie van een gebied. Tussen Utrecht en Rhenen ligt een langgerekte stuwwal van 45 km lang, de Utrechtse Heuvelrug. Aan de zuidzijde van het gebied stromen de Kromme Rijn en de Nederrijn. Op de overgang tussen de hooggelegen zandrug en de natte rivierkleigebieden zijn sinds de 17e eeuw buitenplaatsen ontstaan. Lees verder
Drentse Havezaten
Drenthe was in de voorgaande eeuwen een arme provincie. De steeds wisselende staatkundige situatie, met verschillende machthebbers, maakten het leven in Drenthe er niet makkelijker op. Er werd daardoor vaker dan in andere provinciën geroofd en geplunderd. De bewoners van havezaten werden door twee groepen gevormd. Enerzijds waren dat … Lees verder
Kastelen en buitenplaatsen in Limburg
Wie op zoek gaat naar informatie over buitenplaatsen in Limburg moet concluderen dat er weinig over het onderwerp is geschreven. De meeste boeken en websites gaan over de kastelen in Limburg en die zijn ook nu nog rijkelijk te zien in het landschap. Meer nog dan elders in Nederland zijn de kastelen sterk vertegenwoordigd en zijn er veel bewaard gebleven. Hierin heeft de transformatie naar buitenplaats een belangrijke rol gespeeld. Lees verder
Zeeuwse kastelen en buitenplaatsen
Wie aan Zeeland denkt, denkt aan uitgestrekte vlakten waar de zeewind vrij spel heeft en de stranden in de zomer vol liggen met zonaanbidders. Her en der zie je een kerktoren en de contouren van een dorpje. Niets doet vermoeden dat Zeeland als vanaf de middeleeuwen rijk was bezaaid met kastelen. Lees verder
Rozengeur en … veel ploeteren!
Wie aan buitenplaatsen denkt, denkt al snel aan de schoonheid van deze bijzondere plaatsen met hun stijlvolle landhuizen en lommerrijke parken. Alles straalt allure uit en vanuit die gedachte wordt de term ‘buitenplaats’ al snel geassocieerd met ‘romantiek’. De rijkdom van het aanzien doet niet vermoeden dat achter deze façade onderhoudsproblemen en financiële nood aan de orde van de dag kunnen zijn. Lees verder
Friese stinzen en staten
Om te beginnen is het goed om aan te geven dat wanneer over stinzen wordt gesproken, het over een bebouwingsvorm gaat. Veel mensen denken bij stinzen aan de voorjaarsbollen zoals sneeuwklokjes, akonieten en lelietjes-der-dalen. Alhoewel deze ‘stinzen’-beplanting, zoals ze sinds 1932 genoemd wordt, ook door eigenaren van stinzen werd aangeplant in de tuin, wordt met de term stins of stinze het huis zelf aangeduid. Lees meer.
Amsterdamse projectontwikkelaars in 17e-eeuws ’s-Graveland
Bijna vier eeuwen geleden ontstond het plan om het gebied rond het huidige
’s-Graveland in cultuur te brengen. De woonkern ’s-Graveland met zijn buitenplaatscultuur ligt westelijk van Hilversum precies in het overgangsgebied van de zandgronden van het Gooi en het Hollands-Utrechts veenweidegebied. De ‘s-Gravelandse polder, meet ongeveer vier bij een-en-een-kwart kilometer. Het huidige landschap wordt gekenmerkt door een lintdorp met daar langs een aaneenschakeling van buitenplaatsen. Lees meer
Borgen in Groningen
In Groningen worden de kastelen waaruit de latere buitenplaatsen ontstonden ‘borgen’ genoemd. De ontwikkeling van deze kastelen en buitenplaatsen verliep eigenlijk gelijk aan de ontwikkeling van buitenplaatsen in de rest van Nederland. De Groninger borgen werden bewoond door ‘hoofdelingen’. Dit waren rijke landeigenaren die extra rechten bezaten, zoals o.a. jachtrechten en het recht op zwanendrift. Door hun maatschappelijke positie vormden zij de adel van de noordelijke provinciën. Er ontstond een eigen titel voor deze heren die zich ‘jonkers’ noemde. Vanaf de 18e eeuw werd deze titel niet meer gebruikt. Lees meer
Buitenplaatsen en water
Buitenplaatseigenaren hebben altijd een bijzondere relatie gehad met water. Zowel in het natte westen als het drogere oosten en zuiden van land werd water ingezet als verrijking van de buitenplaatsaanleg. Maar in het westen was er ook een worsteling met water om het terrein droog te houden. Lees meer
Frederik Kaal: Sloper van buitenplaatsen
Frederik Kaal was een beruchte speculant, opkoper en sloper uit Amsterdam onder wiens handen vele herenhuizen maar ook buitenplaatsen aan het eind van de 18e eeuw zijn gesloopt. Deze ‘kaalslag’ onder de buitenplaatsen leverden hem het sloopmateriaal op dat hij weer verhandelde. Lees meer
Buitenplaatsen op binnenduinen en strandwallen
De oude en nieuwe duinen in Zuid- en Noord-Holland waren al vroeg ideale vestigingsplekken voor buitenplaatsen. De bijbehorende boerderijen lagen op de grens naar het veengebied, waar het vee geweid werd. Lees verder
Zuid Holland brengt waarden buitenplaatsen in beeld
De provincie Zuid Holland is de eerste provincie in Nederland die de waarde van buitenplaats extra benadrukt in het ruimtelijk beleid. Door het benoemen van ‘buitenplaatsbiotopen’ in de Verordening Ruimte worden gemeenten, ontwikkelaars en eigenaren verplicht alle onderdelen en waarden van buitenplaatsen in beeld te brengen. Lees verder
Leer van de National Trust
Nederland is niet het enige land in Europa dat kampt met het beheer van erfgoed en alle problemen die daar bij komen kijken. Van de buren kan je veel leren. Een interview met Marianne Blaauboer over de National Trust in Groot Brittanië. Lees verder
Over buitenplaatsen en landgoederen
Een fenomeen dat ontstaat in de Gouden Eeuw van Nederland. De opkomende burgerlijke elite wil zijn bereikte status tonen door net als de adel aangename verblijfplaatsen in het buitengebied te bezitten. Lees verder
2012, het jaar van de historische buitenplaatsen
Artikel over ontstaan van het themajaar
Auteur: René Dessing, Voorzitter Stichting Themajaar historische Buitenplaatsen 2012
Lacunes bij het verzekeren van monumenten
Artikel over verzekeringen
Auteur: Simon Kadijk, directeur Donatus
Definitie complex historische buitenplaatsen
Veldonderzoek door VU










